Czas na długowieczność

W dzisiejszym odcinku przyjrzymy się fascynującym, najnowszym odkryciom łączącym codzienne nawyki, rytm dobowy oraz tempo, w jakim starzeją się organizmy na poziomie molekularnym. Podstawą naszej dzisiejszej rozmowy jest przełomowe badanie opublikowane w maju 2026 roku w prestiżowym czasopiśmie JAMA Network Open. Badacze postanowili odpowiedzieć na pytanie, czy obiektywne cechy naszego dobowego rytmu odpoczynku i aktywności są powiązane z przyspieszeniem wieku epigenetycznego u osób w średnim i starszym wieku.


Partnerem dzisiejszego odcinka jest firma BIOW - producent systemu, który zapewni odpowiednią jakość powietrza w Twoim pomieszczeniu i ułatwi jakościowy sen. https://biow.live





LITERATURA:


1.Accelerometry-measured prolonged and interrupted sedentary behavior and cancer incidence and mortality: A cohort study of 91,292 UK Biobank participants. PLoS Medicine 2026


2.Twenty-Four-Hour Rest-Activity Rhythms and Epigenetic Age Acceleration in Middle-Aged and Older Adults. JAMA Netw Open 2026


3.Colliding Forces - The Aging of the Baby Boom Generation and Contracting Nursing-Home Supply. NEJM 2026


4.Associations between wearable-device-measured daytime and nighttime light exposures and dementia risk: A prospective cohort study. General Psychiatry 2026


5.Sleep chart of biological ageing clocks in middle and late life. Nature 2026


6.Does leisure activity matter for epigenetic aging? Analyses of arts engagement and physical activity in the UK Household Longitudinal Study. Innov Aging 2026


7.Urban health inequities and healthy longevity: traditional and emerging risk factors across the cities and policy implications. Aging Clin Exp Res 2025


8.Objectively Measured Daytime Napping Patterns and All-Cause Mortality in Older Adults. JAMA Network Open 2026


9.Effects of insufficient sleep on circadian rhythmicity and expression amplitude of the human blood transcriptome. PNAS 2013

Dziś opowiem wam o nowinkach dotyczących restrykcji kalorycznej, restrykcji aminokwasu waliny. Powiem też o ciekawej obserwacji dotyczącej leku, który wydłuża życie w modelu zwierzęcym, wspomnę na temat nowego antybiotyku manikomycyny, który być może pomoże w walce z antybiotykoopornością. Wspomnę też o ciekawych obserwacjach które zbliżają nas do zrozumienia różnic w starzeniu kobiet i mężczyzn. Z tego odcinka dowiesz się również, że komórki emitują bardzo słabe światło - biofotony.





LITERATURA:


SIRT7 regulates dosage compensation and safeguards the female X chromosome. Nature 2026,


Time-restricted feeding extends healthspan in both sexes and lifespan in male C57BL/6 J mice. Nature Aging 2026


Lifelong restriction of dietary valine has sex-specific benefits for health and lifespan in mice. Nature Aging 2026


Ameliorating calcium homeostasis improves longevity and healthspan in progeroid and naturally aged mice. Nature Communications 2026


The post-reproductive ovary shifts from a reproductive to an immune-like organ. Mol Hum Reprod 2026


The human ovary exhibits dynamic molecular remodeling in the decades post-menopause. bioRxiv 2026


AAV-mediated FGF21 gene therapy promotes health span extension by whole-body tissue-specific adaptations. Molecular Therapy 2026


Vitamin C inhibits ACSL4 to alleviate ferro-aging in primates. Cell Metabolism 2026


A natural depsipeptide antibiotic binds the E-site of the bacterial ribosome. Nature 2026


First Experimental Measurements of Biophotons from Astrocytes and Glioblastoma Cell Cultures. Entropy 2026

Czy grasica jest brakującym elementem długowieczności? Czy to narząd, który może decydować o tym, jak długo żyjemy?  Grasica jest częścią układu odpornościowego, której sprawność wyraźnie spada z wiekiem. Jej regeneracja może zapobiec kluczowym aspektom immunostarzenia (starzenia się układu odpornościowego) lub je odwrócić. Firma Intervene Immune z Kalifornii sponsoruje badanie TRIIM-X, rozszerzone pilotażowe badanie kliniczne, które ocenia spersonalizowany schemat leczenia skojarzonego w celu regeneracji grasicy - to kontynuacja badania TRIIM zrealizowanego na Uniwersytecie Stanforda. Firmy takie jak TECregen czy ZagBio inwestują ogromne pieniądze w badania nad regeneracją grasicy - to ciekawy trop w badaniach nad longevity.


Literatura:


1.Reversal of epigenetic aging and immunosenescent trends in humans. Aging Cell 2019


2.Thymic involution and rising disease incidence with age. PNAS 2018


3.Thymic health consequences in adults. Nature 2026,


4.Thymic health and immunotherapy outcomes in patients with cancer. Nature 2026


5.Molecular basis for de novo thymus regeneration in a vertebrate, the axolotl. Science Immunology 2025,

Prognozuje się wzrost liczby osób z demencją do 153 milionów do 2050 roku, z największym obciążeniem w krajach o niskich i średnich dochodach.  Badania zidentyfikowały listę dobrych wyborów związanych ze stylem życia, które łączą się ze zmniejszonym ryzykiem demencji, w tym zdrową dietę, aktywność fizyczną oraz stymulację społeczną i poznawczą. Badania wskazały również na pewne mniej oczywiste czynniki powiązane z niższym ryzykiem, takie jak leczenie utraty wzroku i słuchu oraz, potencjalnie, przyjęcie szczepionki przeciwko półpaścowi.


Ważnym elementem w ochronie przeciwko demencji są kwasy tłuszczowe omega-3. Tkanka nerwowa w mózgu składa się przede wszystkim z lipidów - to nawet około 60% suchej masy mózgu. Omega-3 DHA stanowi około 15% kwasów tłuszczowych mózgu człowieka. Lipidy stanowią: 78% suchej masy otoczki mielinowej aksonów, 35-40% suchej masy istoty szarej (dominuje kwas DHA).


Literatura:


1.Structured vs Self-Guided Multidomain Lifestyle Interventions for Global Cognitive Function: The US POINTER Randomized Clinical Trial. JAMA 2025


2.Dementia prevention, intervention, and care: 2024 report of the Lancet standing Commission. The Lancet 2024


3.Coffee and Tea Intake, Dementia Risk, and Cognitive Function. JAMA 2026


4.The exposome of brain aging across 34 countries. Nature Medicine 2026