Vergeten Filosofen Archiv
24 Episoden
35 Minuten
Georg Forster was in zijn tijd een van de meest gelezen schrijvers en denkers, vriend van Goethe en wereldberoemd omdat hij met James Cook om de wereld was gezeild, maar nu kent niemand hem meer. De reden dat hij in veel cultuurgeschiedenissen ontbreekt is simpel: Bildung moest volgens Forster hand in hand gaan met radicale maatschappelijke verandering en met het een einde van de standenstaat. Op grond van zijn filosofie steunde hij de Franse Revolutie, raakte hij zelfs betrokken bij een kortdurende revolutie in Mainz en trok hij naar Parijs, redenen waarom nog bij zijn leven werd gezegd dat zijn naam vergeten moest worden. In gesprek met filosoof Joris Verheijen. Het hele verhaal is te lezen in zijn boek Revolutie in de Schoolgang dat voorjaar 2025 bij Amsterdam University Press verschijnt.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
49 Minuten
Over de rechten van zwarte mensen in Europa
Anton Wilhelm Amo Afer (1700 -1754) was een Ghanees filosoof en docent in de wijsbegeerte aan de universiteiten van Halle en Jena in Duitsland (van 1727 tot 1745). Voor zover bekend was hij de eerste Afrikaanse docent en filosoof, die aan een Europese universiteit verbonden was. Hij was kritisch op het werk van Descartes en komt op voor de rechten van zwarte mensen in Europa en zelfs voor dierenrechten. Racisme en anti-semitisme is van alle tijden, maar er waren ook altijd andere geluiden te horen. In gesprek met filosoof Henk Haenen.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
Anton Wilhelm Amo Afer (1700 -1754) was een Ghanees filosoof en docent in de wijsbegeerte aan de universiteiten van Halle en Jena in Duitsland (van 1727 tot 1745). Voor zover bekend was hij de eerste Afrikaanse docent en filosoof, die aan een Europese universiteit verbonden was. Hij was kritisch op het werk van Descartes en komt op voor de rechten van zwarte mensen in Europa en zelfs voor dierenrechten. Racisme en anti-semitisme is van alle tijden, maar er waren ook altijd andere geluiden te horen. In gesprek met filosoof Henk Haenen.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
36 Minuten
'God beveelt geen absurditeiten' is een bekende uitspraak van Zera Yacob (1599-1692). Deze Ethiopische filosoof daagt ons ook nu nog uit om gangbare conventies eens kritisch te bekijken. Daarvoor is wel lef nodig. Zera Yacob heeft door de politieke onrust in zijn tijd een paar jaar in ballingschap geleefd. Hij schreef in die periode de Hatata (1667). Het is de eerste autobiografie en het eerste filosofische essay in sub-sahara Afrika. Als methode gebruikt Yacob radicale twijfel, net zoals zijn tijdgenoot Descartes (1596-1650).
Renate Schepen in gesprek met filosoof Marthe Kerkwijk.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
Renate Schepen in gesprek met filosoof Marthe Kerkwijk.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
44 Minuten
De Nigeriaanse Yoruba filosoof Sophie Oluwole (1935 - 2018) toont in haar werk de overeenkomsten en verschillen uit de klassieke filosofie van tijdgenoten Socrates en Yoruba filosoof Orunmila. Terwijl bij Socrates het denken zich ontwikkelt in oppositioneel denken, leidt het denken van Orunmila to complementariteit. Dit kan ons helpen in tijden van polarisatie.
Renate Schepen gaat in gesprek met filmmaker Juul van der Laan, met fragmenten uit het gesprek tussen Sophie Oluwole en Renate Schepen in haar huis in Lagos (18-09-2016). Mee te lezen via de website.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
Renate Schepen gaat in gesprek met filmmaker Juul van der Laan, met fragmenten uit het gesprek tussen Sophie Oluwole en Renate Schepen in haar huis in Lagos (18-09-2016). Mee te lezen via de website.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
44 Minuten
Germaine de Staël reisde begin 18de eeuw door Europa. Haar politieke en intellectuele invloed was zo groot dat ze door Napoleon verbannen werd. In deze aflevering ga ik in gesprek met Eveline Groot die promoveert aan de Erasmus Universiteit op haar mensbeeld en de politieke, sociale en morele dimensies die daarmee samenhangen. De Staël heeft de diversiteit binnen Europese landen aan den lijve ervaren en beschreven en haar politieke inzichten zijn nu nog steeds relevant. Zij was abolitionist en feminist en legt uit hoe we in een samenleving ratio én gevoel nodig hebben en hoe politieke opinie gestuurd kan worden. In gesprek met filosoof Eveline Groot
Host en onderzoeker: Renate Schepen| Podcastmaker en muziek: Frits de Beer| Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines) | Met ondersteuning van vrienden van de ISVW
Productie van de School van Stille Stemmen
Host en onderzoeker: Renate Schepen| Podcastmaker en muziek: Frits de Beer| Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines) | Met ondersteuning van vrienden van de ISVW
Productie van de School van Stille Stemmen
17 Minuten
Sor Juana koos al jong voor het klooster en kon daar als vrouw haar intellectuele passie een plaats geven, maar haar kritische blik op de eucharistie leidde tot verdeeldheid. Haar besef van een beperkte blik door onze lichamelijke gesitueerdheid en haar feministische teksten zijn nu nog steeds relevant. Kunstenaar Diny Pijpers verdiepte zich in het leven en werk van Sor Juana en relateert dit aan haar eigen leven.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer
Productie van de School van Stille Stemmen
Host: Renate Schepen | Podcastmaker: Frits de Beer
Productie van de School van Stille Stemmen
31 Minuten
Sor Juana koos al jong voor het klooster en kon daar als vrouw haar intellectuele passie een plaats geven, maar haar kritische blik op de eucharistie leidde tot verdeeldheid. Haar besef van een beperkte blik door onze lichamelijke gesitueerdheid en haar feministische teksten zijn nu nog steeds relevant. El Sueño (de droom) is haar bekendste werk. Dit is vertaald en voorgedragen door Anneke van der Meer.
Host en onderzoeker: Renate Schepen| Podcastmaker en muziek: Frits de Beer
Productie van de School van Stille Stemmen
Host en onderzoeker: Renate Schepen| Podcastmaker en muziek: Frits de Beer
Productie van de School van Stille Stemmen
33 Minuten
In de 16e en 17e eeuw beïnvloedde de Spaanse kolonisatie niet alleen het leven op het Latijns-Amerikaanse continent, maar was deze invloed ook vice versa. Sor Juana Inés de la Cruz (1651 -1695), omschreef zichzelf als ‘de ergste non uit de geschiedenis’. Al jong koos ze voor het klooster en kon daar als vrouw haar intellectuele passie een plaats geven, maar haar kritische blik op de eucharistie leidde tot verdeeldheid. Haar hele leven zette ze zich in voor stemmen die niet gehoord werden (zoals van tot slaaf gemaakte mensen, vrouwen en de oorspronkelijke Mexicaanse bevolking). Haar besef van een beperkte blik door onze lichamelijke gesitueerdheid en haar feministische teksten zijn nu nog steeds relevant.
Wil je meer weten over Sor Juana Inés de la Cruz, lees dan:
Pen, bed en habijt. Drie vrouwen over gender, seks en redelijkheid van Joyce Pijnenburg of
Uit de tijd gevallen. Herinneringen van Juana Inés de la Cruz van Diny Pijpers of luister naar onze bonusaflevering met vertaling van
De Droom door Anneke van der Meer
Host en onderzoeker: Renate Schepen| Podcastmaker en muziek: Frits de Beer| Ondersteuning van Vrienden van de ISVW | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
Wil je meer weten over Sor Juana Inés de la Cruz, lees dan:
Pen, bed en habijt. Drie vrouwen over gender, seks en redelijkheid van Joyce Pijnenburg of
Uit de tijd gevallen. Herinneringen van Juana Inés de la Cruz van Diny Pijpers of luister naar onze bonusaflevering met vertaling van
De Droom door Anneke van der Meer
Host en onderzoeker: Renate Schepen| Podcastmaker en muziek: Frits de Beer| Ondersteuning van Vrienden van de ISVW | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines)
Productie van de School van Stille Stemmen
39 Minuten
Terwijl filosofen vaak bekend zijn met het werk van Simone de Beauvoir en Hannah Arendt is het werk van hun tijdgenoot María Zambrano (1904-1991) in Europa bijna onbekend. Zambrano was een Spaanse filosofe die tijdens het regime van Franco 40 jaar in ballingschap leefde. Haar werk wordt gekenmerkt door burgerlijke betrokkenheid en poëtische reflectie. Zij introduceerde de term poëtische rede als alternatief voor een rede die alleen met abstracte concepten werkt en losstaat van de concrete praktijk.
Host: Renate Schepen | Podcastmaker en muziek: Frits de Beer | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines) | Met dank aan Vrienden van de ISVW.
Productie van de School van Stille Stemmen
Luister ook naar de ISVW filosofie podcast over Maria Zambrano: https://open.spotify.com/episode/5kAglizXtP0cHR91OgRfij
Host: Renate Schepen | Podcastmaker en muziek: Frits de Beer | Portret: Elisabeth Aalbrink (Soullines) | Met dank aan Vrienden van de ISVW.
Productie van de School van Stille Stemmen
Luister ook naar de ISVW filosofie podcast over Maria Zambrano: https://open.spotify.com/episode/5kAglizXtP0cHR91OgRfij